fbpx

Thế giới được thay đổi và định hình bởi những giá trị sáng tạo bền vững. Và Apple của Steve Jobs là một trong những công ty tiên phong nắm giữ sứ mệnh đó, bởi tại đây họ có Jony Ive-Một trong những nhà thiết kế sáng tạo vĩ đại.

Bài viết này được mình dịch và biên tập lại từ một tạp chí hay đọc có tên là Hodinkee. Nội dung nói về cuộc đối thoại giữa tác giả và Jony Ive xoay quanh Apple Watch. Mình tóm tắt các đoạn phụ để đi vào nội dung chính, nếu các bạn muốn đọc đầy đủ thì mình đặt link bên dưới nha:

Hodinkee Magazine -Apple, Influence, And Ive

Cách viết rút gọn tên trong bài:

  • Benjamin Clymer (tác giả): BC
  • Jony Ive: JI
  • Apple Watch: AW

Mở đầu

Benjamin Clymer được Jony Ive -Giám đốc thiết kế của Apple đồng ý một cuộc hẹn nói chuyện về chủ đề xoay quanh những thứ liên quan đến đồng hồ nói chung và Apple Watch nói riêng.

Địa điểm của buổi trao đổi là tại Apple Park -Trụ sở mới của Apple đang trong giai đoạn hoàn thiện. Bên cạnh các thiết bị công nghệ thông mình, thì Apple Park cũng là một trong những thiết kế “để đời” của Jony Ive và các cộng sự tại Apple.

Một số hình ảnh về không gian kiến trúc tại Apple Park -Trụ sở mới sắp ra mắt của Apple (Image by hodinkee)

BC nói qua một chút về Apple Park khi ông nhìn thấy, mọi thứ nhìn vào thật đơn giản nhưng mang đầy tính tinh tế. Các đường cong đến từ những khung kính kết hợp với anh sáng phản chiếu từ nắng của California khiến mọi thứ thật ấn tượng. Đồng phục mà nhân viên bảo vệ Apple mặc tại trụ sở này, cũng làm BC cảm thấy như Apple muốn nói với thế giới rằng họ không đơn là một công ty công nghệ mà còn là một thương hiệu sang trọng hàng đầu thế giới.

Toàn cảnh Apple Park nhìn từ trên cao, các bạn xem nếu muốn hình dung ra thiết kế kiến trúc này nhé : )

Trong khi đang mê mẩn với những thiết kế kiến trúc bên trong Apple Park, thì BC nhận được tin nhắn iMess đến từ JI. Thông báo cho ông biết rằng, giám đốc thiết kế Apple đã sẵn sàng gặp ông để bắt đầu buổi nói chuyện.

Trọng tâm

BC và JI bắt đầu cuộc nói chuyện với nhau tại chiếc bàn làm bằng gỗ sồi sơn trắng đầy bóng bẩy. Trên đó đặt toàn bộ các phiên bản và phụ kiện sản phẩm của Apple Watch từ cũ đến mới nhất. Theo BC đây là cách nhắc nhở ông chú tâm vào nội dung chính của buổi phỏng vấn này, tránh các câu hỏi đi vượt phạm vi.

Jony Ive là 1 trong 3 nhân vật quan trọng nhất tại Apple. (Image by applesencia)

Sau khi mất vài phút chuẩn bị thiết bị cho buổi phỏng vấn, thì BC đã bắt đầu gửi đến JI những câu hỏi đầu tiên:

BC: Hãy nói cho tôi biết một vài kỷ niệm về chiếc đồng hồ đeo tay hoặc để bàn đầu tiên của anh.
BC muốn bắt đầu bằng một câu hỏi đơn giản, để bạn đọc có thể nắm được những suy nghĩ cơ bản của JI từ phía một người dùng như họ.

JI: Trước đây tôi có đam mê thúc đẩy mình tìm hiểu về cách mọi thứ hoạt động như nào hơn là tìm hiểu một ý tưởng nào đó cho các sản phẩm liên quan đến thời gian. Có lẽ kỷ niệm đầu tiên của tôi là với chiếc đồng hồ báo thức của gia đình ở Anh và một chiếc đồng hồ đeo tay của ông tôi. Nhìn chung nó không có gì đáng chú ý về cấu trúc, tôi có thể dễ dàng tháo chúng ra và tìm hiểu về các thành phần bên trong. Nó khác hoàn toàn với “sealed systems -các hệ thống đóng” chưa các thành phần cơ khí phức tạp, bạn thường sẽ không thể tìm hiểu kỹ được vì bạn không thấy rõ mọi thứ. Tuy nhiên với đồng hồ bàn hay đồng hồ đeo tay thì ngược lại, bạn có thể thấy rõ mọi thứ để thoả mãn trí tò mò trẻ con lúc đó.

BC: Từ thời thơ ấu và cho đến trước khi trở thành một nhà thiết kế. Với những khoảng khắc nổi bật đã trải qua, thì cách định hình lên sản phẩm sau này của anh là gì?

JI: Tôi không nhìn thấy được mối quan hệ giữa những chiếc đồng hồ và văn hoá đại chúng, mặc dù tôi biết nó có rất nhiều điều thú vị. Nhưng bằng cách nào đó, nó ảnh hưởng đến suy nghĩ trong tôi về độ tinh xảo, khéo léo, tối giản và đó là tất cả những điều cần có trong the art of making (nghệ thuật sáng tạo).

“The art of making” theo BC là một thuật ngữ rất phù hợp với Jony Ive. Chủ ý tác giả muốn nhấn mạnh cho chúng ta biết với thuật ngữ trên, JI đã trở thành người tạo lên định nghĩa tư duy mới trong ngành thiết kế sáng tạo.

JI tiếp tục: Tôi nhớ là đã mua một chiếc đồng đeo tay dạng LED ngay sau khi đọc tạp chí Hobbyist – một dạng đồng hồ bạn phải bấm nút để có thể thấy được giờ. Sau đó vào năm 1992, tôi mua một chiếc Omega Speedmaster trong một chuyến đi đến Kowloon.

Omega Speedmaster một trong những chiếc đồng hồ đầu tiên mà Jony Ive sử dụng (Image by Omega)

BC: Điều gì ở Speedmaster đã khiến anh bị thu hút?

JI: Tôi hoàn toàn bị quyến rũ bởi đây là chiếc đồng hồ được sử dụng trong khám phá vụ trụ, đó là một sự ấn tượng với tôi từ lúc bé. Bằng cách nào đó, nó (ý nói chiếc đồng hồ) đã gói gọn được tất cả sự lạc quan, tham vọng và lòng can đảm vào trong một sáng chế. Tôi thường bị “siêu lòng” trước những thiết kế sản phẩm độc đáo, có mục đích và chức năng cao cấp.

Mình chú thích nhanh đoạn về ý khám phá vũ trụ mà JI nói đến:

Omega Speedmaster Professional hay còn được biết đến với tên gọi “Moonwatch” hay “Speedy” gắn liền với sự kiện lịch sử vĩ đại nhất thế kỷ 20. Đó là cùng phi hành gia Wally Schirra bay lên mặt trăng vào ngày 3/10/1962.

Chiếc Omega Speedmaster của phi hành gia Neil Amstrong trên tàu Apollo 11 (Image by Wikipedia.org)

BC: Có vẻ như anh đã quan tâm đến đồng hồ từ rất sớm. Liệu có hay không một định hướng phát triển đồng hồ trong giai đoạn đầu tiên của Apple?

JI: Tôi chỉ có thể nói những chuyện ở thời điểm tôi đã làm việc với công ty, và tôi tin rằng những người bạn của tôi trong đội ngũ thiết kế luôn dành sự quan tâm đến viếc chế tạo đồng hồ. Tuy nhiên, tất cả chỉ dừng lại ở mức cá nhân làm việc riêng lẻ.

BC: Anh và Steve Jobs thảo luận với nhau về đồng hồ, anh ấy có quan tâm đến dòng sản phẩm này không?

JI: Không, chúng tôi không nói về đồng hồ hay đại loại làm một chiếc đồng hồ. Thậm chí, tôi cũng còn không nhớ là anh ta có đeo đồng hồ không nữa.

BC: Steve Jobs thực không đeo đồng hồ sao?

JI: Đúng vậy.

BC khá bất ngờ với câu trả lời của JI, theo chia sẻ thì ông đã từng có mặt tại một buổi đấu giá để mong sao có được chiếc đồng hồ hiệu Seiko mà Steve đeo lúc ông chụp cùng một chiếc Macintosh. (Image by hodinkee)

BC: Vậy thì chính xác dự án đồng hồ bắt đầu từ khi nào? Trong suy nghĩ của tôi, thì nghĩ đây là dự án cuối cùng có dấu ấn của Steve trên đó. Nhưng tôi đoán đó không phải là một giả thiết đúng.

JI: Cuộc thảo luận đầu tiên diễn ra vào đầu năm 2012, một vài tháng sau khi Steve qua đời. Điều này khiến chúng tôi phải dừng lại, để suy nghĩ về định hướng, động lực cũng như con đường phát triển phù hợp cho công ty. Chính xác hơn là những giá trị mà chúng tôi sẽ mang lại cho người dùng của mình là gì. Và theo tôi, từ những nằm 1970 cho đến nay, Apple đã thành công trong việc biến những công nghệ phức tạp nhất trở nên dễ hiểu và dễ dàng tiếp cận với người dùng hơn.

Chúng tôi sử dụng The Crow như một nút phụ trên smartwatch, trước khi có sự ra đời của bộ phận này. Chúng tôi đã từng nghĩ việc tương tác trực tiếp trên màn hình là giải pháp duy nhất cho tất cả các tương tác smartwatch.

Tại thời điểm đó, mỗi chúng ta đều mang theo mình một thiết bị đa chức năng hết sức mạnh mẽ cũng như tân tiến và hiện đại. Nó khiến tôi cảm giác như con đường mà Apple đã theo đuổi suốt bao năm nay sẽ là tiếp tục đưa công nghệ cá nhân hoá và dễ dàng tiếp cận đối với mọi người dùng hơn.

Tôi nghĩ, có một điều khá thú vị là giữa sự phát triển của công nghệ đồng hồ và các thiết bị điện tử có một sự tương quan chặt chẽ. Hãy tưởng tượng tới những tháp đồng hồ cùng giá trị hình tượng của chúng, tuy nhiên chúng chỉ được xây dựng đơn lẻ cho một khu vực nào đó. Rồi dần dần, đồng hồ trở thành vật gia dụng, nhưng thường chúng ta chỉ có một chiếc cho cả một căn nhà thay vì đặt một chiếc cho mỗi phòng, cũng giống như máy tính hồi những năm 1980. Sau đó, dần dần, đồng hồ lại càng trở nên phổ biến và trở thành vật bỏ túi. Cuối cùng, chúng trở thành đồng hồ đeo tay, vậy nên tôi nghĩ rằng có một mối quan hệ tiềm ẩn giữa những gì mà chúng ta muốn làm. Và tất nhiên, chúng ta hoàn toàn ý thức được sự tồn tại của mối quan hệ đó.

Apple Watch với thiết kế sở hữu The Crow đã khiến tính tương tác giữa người dùng và sản phẩm trở nên thân thiện hơn.

BC: Sự nâng cấp trong tương tác vật lý -tối giản-hợp logic. Nhưng liệu đây có phải là câu hỏi hoặc vấn đề mà anh đang tìm kiếm câu trả lời cho AW?

JI: Tôi không rĩ rằng mình sẽ tìm ra được một vấn đề cụ thể nào đó. Việc tôi làm đó là tối ưu hoá và xử lý được một cách tốt nhất các trường hợp có thể xảy ra. Bạn hãy hình dung về việc luôn có một loạt các công nghệ mạnh mẽ bên cạnh, và mình có thể làm được gì với những điều đó.

BC: Chắc chắn, điều đó có ý nghĩ gì đặc biệt?

JI: Đó là một điều thật sự phi thường. Nhất là khi bạn chưa hiểu được ngày nay, công nghệ đã có thể hỗ trợ chúng ta tới mức nào.

Theo BC, khi trả lời câu hỏi này JI đã nở một nụ cười (có thể là biểu hiện của sự đắc ý). Có thể AW thế hệ đầu tiên chỉ là sự khởi đầu, Apple dường như đang nắm rất rõ về người dùng của mình. Họ kiến tạo mọi thứ một cách đầy đủ và có định hướng dựa vào những nhu cầu sẽ có trong tương lai. Tôi bắt đầu thấy được điều trên với AW Series 3, nó mạnh và nhiều tính năng hơn đáng kể so với hai phiên bản trước.

Và trong vài năm tới, người dùng sẽ còn được trải nghiệm những điều tuyệt vời gì ở AW thế hệ tiếp theo. Đấy là điều tôi bắt đầu suy nghĩ, nhưng có lẽ tôi nên dừng suy nghĩ này lại, bởi JI hay Apple sẽ không bàn luận về các sản phẩm của họ trong tương lai.

BC: Tôi muốn anh nói một chút về cách AW được hình thành và các giai đoạn trong quá trình thiết kế sản phẩm.

JI: Giai đoạn thiết kế AW đi theo cả 2 cách đó là có quy trình và không có quy trình, tuỳ vào cách làm việc của chúng tôi ở từng thời điểm. Chúng tôi là một đội ngũ các thiết kế có tính liên kết chặt chẽ với nhau, và như mọi khi, những sản phẩm thường được bắt đầu từ một ý tưởng. Rồi điều đó nhanh chóng trở thành chủ đề thảo luận trước khi bạn bắt phác thảo mọi thứ thành một vật thể nhất định.

Mọi thứ trong giai đoạn hình thành sản phẩm đều chỉ là những ý tưởng rất mơ hồ và đầy tính trừ tượng. Nhưng khi đã định hình được mọi thứ, thì ở giữa mỗi cuộc thảo luận của chúng tôi luôn có những bản mẫu thử nghiệm ở dạng nguyên liệu thô.

BC: Dự án này khác với những dự án trước thế nào?

JI: Chúng tôi đề cao việc đánh giá và tìm hiểu sâu về các vấn đề liên quan đến phân khúc sản phẩm này, và để có thể tiếp cận một cách chính xác, chúng tôi đã nhờ đến sự giúp đỡ của rất nhiều người. Điều này giúp đội ngũ thiết kế hiểu và nắm rõ được lịch sử, cũng như dành sự tôn trọng cho những giá trị lâu đời đã kiến tạo lên dòng sản phẩm này.

Tuy nhiên, việc trao đổi với một những người không thuộc đội ngũ trong giai đoạn phát triển sản phẩm là một điều khá bất thường đối với chúng tôi. Nhưng có lẽ đây là cách phù hợp nhất, bởi lúc ấy trên thị trường không có sản phẩm nào có tính tương đồng để chúng tôi học hỏi.

JI tiếp tục nói và chỉ tay vào chiếc Macbook Pro của BC và nói: Như bạn biết đấy, chúng tôi gọi những chiếc máy tính xách này là Macbook, nhưng nếu chỉ tìm hiểu về bản chất của các cuốn sách (book) thì cũng không giúp chúng tôi phát triển dòng máy tính xách tay của mình. Do vậy, đội ngũ của chúng tôi không dành thời gian tiếp và làm việc với thủ thư-người làm trong thư viện.

Mình sẽ giải thích về cách nói theo hướng chơi chữ của JI trong đoạn thoại trên:

Jony Ive muốn nói Apple làm sản phẩm mang tên Macbook, thì đáng lý ra phải tìm hiểu về book (vì nó có từ này), mà để tìm hiểu về book thì phải nói chuyện với những người thủ thư. Nhưng do Macbook không liên quan đến book, nên nói chuyện với thủ thư là điều vô nghĩa.

Cách tiếp cận trong giai đoạn thiết kế của AW khác hoàn toàn so với Macbook. Apple đã tham khảo rất nhiều ý kiến từ các chuyên gia trong ngành đồng hồ.

Nhưng đối với dòng sản phẩm đồng hồ, chúng tôi lại làm khác. Đội ngũ thiết kế sản phẩm đã nói chuyện và làm việc với hàng loạt các chuyên gia trong ngành đồng hồ trong suốt quá trình thiết kế.

Đợi đã, công ty này được thành lập bởi một người nổi tiếng và ông ấy đã nói rằng “Chúng tôi không nghiên cứu thị trường, không thuê chuyên gia tư vấn”. Nhưng có lẽ sự thật ở hiện tại đã khác, Apple nói chuyện với những người bên ngoài công ty trong giai đoạn phát triển AW sao? -Đây là suy nghĩ của BD.

BC: Anh có thể cho tôi biết tên những người mà anh đã gặp không?

JI: Chắc chắn rồi.

Mình chú thích các chức danh bằng tiếng Việt cho các bạn dễ nắm bắt nha. (Image by hodinkee)

BD: Wow, vậy Marc Newson không tham gia trong lần đầu tiên này ư?

JI: Anh biết mà, Marc là người bạn thân nhất của tôi.

Theo BD thì cách trả lời của JI cho câu hỏi trên khá là nghiêm túc và đáng yêu. Nó như là một lời khẳng định từ JI rằng, với anh ta chỉ có Marc là người bạn thân duy nhất. Hiếm khi thấy giám đốc thiết kế của Apple lại thẳng thắng cho một mối quan hệ rõ ràng như vậy.

Marc Newson một trong những nhà thiết kế kiểu dáng công nghiệp vĩ đại bên cạnh Jony Ive.

JI tiếp tục: Trong rất rất nhiều năm, anh ấy đã trở thành một phần của nhóm chúng tôi với những kinh nghiệm và kỹ năng chuyên môn có tính thực tế rất cao trong thiết kế.

Đúng vậy, Marc là một nhà thiết kế đồng hồ hàng đầu hiện nay. Cùng với tầm nhìn và kỹ năng sáng tạo mà anh ta đưa vào Ikepod, nó đã tạo ra ảnh hưởng rất nhiều đến chiếc đồng hồ thông minh của Apple.

Hình ảnh cho thấy những sản phẩm được thiết kế bởi Marc có sức ảnh hưởng rất lớn đến AW. (Image by hodinkee)

Marc Newson -người Úc (54 tuổi), là một nhà thiết kế kiểu dáng công nghiệp hàng đầu thế giới. Ông có rất nhiều những thiết kế trong nhiều ngành nghề, tạo lên sử ảnh hưởng đến tạo hình của thế giới hiện đại ngày ngay. Nếu quan tâm bạn có thể ghé thăm Studio của Marc tại đây: http://marc-newson.com/

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *